Koçluk Nedir? Koçluk, Terapi, Mentörlük ve Danışmanlık Arasındaki Farklar
Güncelleme tarihi: 26 May
Koçluk son yıllarda sık duyduğumuz kavramlardan biri. Ancak hâlâ psikolojik destek, danışmanlık, mentörlük ya da eğitim süreçleriyle sıkça karıştırılıyor.
Oysa her yaklaşım farklı bir ihtiyaca hizmet eder.
Bazen insanlar çözüm ister.Bazen bilgi.Bazen yön.Bazen iyileşme.
Ve bazen de...
Sadece durup kendi sesini duyabileceği güvenli bir alan.
İşte koçluk tam olarak burada farklı bir yerde duruyor.
Koçluk Nedir? (ICF Tanımıyla)
Koçluk; bireylerin ve takımların potansiyellerini maksimize etmelerini sağlamak amacıyla, düşünme ve farkındalık süreçlerini destekleyen, yaratıcı ve düşündürücü bir ortaklıktır.
Bu tanımın içinde çok güçlü birkaç vurgu var:
Potansiyeli ortaya çıkarmak
Düşünce süreçlerini derinleştirmek
Farkındalık oluşturmak
Ortaklık kurmak
Koçlukta kişi “düzeltilmesi gereken biri” değildir.
Eksik değildir.
Bozuk değildir.
Koçluk, kişinin içinde zaten var olan kaynaklara ulaşmasına alan açan bir süreçtir.
Çünkü bazen ihtiyacımız olan şey cevap değil; doğru sorudur.
Koçlukta:
✓ Cevaplar danışandadır✓ Koç sorularla alan açar✓ Yargısız dinleme vardır✓ Farkındalık gelişir✓ Amaç aksiyon ve dönüşümdür
Psikolog / Terapi ile Koçluk Arasındaki Fark
Terapi çoğunlukla geçmiş deneyimlerle, travmalarla, duygusal yaralarla ve psikolojik iyilik haliyle çalışır.
Geçmişin bugüne etkisini anlamaya odaklanır.
Amaç: İyileşme ve dengeye gelmek
Koçluk ise daha çok:
“Bugün neredesin?”“Gitmek istediğin yer neresi?”“Seni durduran şey ne?”“Senin cevabın ne olabilir?”
sorularına odaklanır.
Birisi yaraları onarmaya çalışırken, diğeri geleceğe doğru alan açabilir.
İkisi rakip değil; farklı ihtiyaçlara hizmet eden iki ayrı yaklaşım.
Mentörlük Nedir?
Mentörlükte deneyim aktarımı vardır.
Yaklaşım çoğu zaman şöyledir:
"Ben bu yoldan geçtim, sana şunu öneririm."
Mentör, kendi tecrübelerinden bir yol haritası sunar.
Amaç: Rehberlik etmek
Koç ise yol haritası vermez.
Haritayı kişinin kendi içinde bulmasına destek olur.
Danışmanlık Nedir?
Danışmanlıkta uzmanlık ve çözüm sunma vardır.
Sorun analiz edilir.
Çözüm önerileri geliştirilir.
Yol gösterilir.
Amaç: Sonuç üretmek
Koçlukta ise süreç farklıdır.
Koç, cevabı veren kişi değil; cevabın ortaya çıkacağı alanı oluşturan kişidir.
Eğitmenlik Nedir?
Eğitmenlik bilgi ve beceri aktarımı üzerine kuruludur.
Yapılandırılmış bir sistem vardır.
Öğreten ve öğrenen rolleri nettir.
Amaç: Öğretmek
Koçlukta ise amaç bilgi vermek değil; kişinin kendi bilgeliğiyle temas kurmasına destek olmaktır.
Koçluk Burada Nerede Duruyor?
Koçluk öğretmez.
Yönlendirmez.
Çözüm vermez.
Alan açar.
Çünkü çoğu zaman insanlar ne yapacaklarını bilmedikleri için değil, kendi iç seslerini duyamadıkları için sıkışırlar.
Hayatın gürültüsü içinde; beklentiler, roller, korkular ve alışkanlıklar bazen insanın kendi öz sesini bastırır.
Koçluk, o sesi yeniden duymaya alan açar.
Ve bazen tek bir farkındalık, uzun süredir taşınan bir yükü hafifletebilir.
Çünkü en güçlü dönüşüm, dışarıdan gelen bilgiyle değil; içeride oluşan farkındalıkla başlar.
Benim İçin Koçluk Ne Anlama Geliyor?
Benim için koçluk çok daha derin bir yerden anlam buluyor.
Koçluk;
Bir kozanın içinde olduğunu fark etmeyen,daralmış, sıkışmış, yorulmuş ya da bunalmış hisseden birine...
Aslında içinde bir kelebek olduğunu hatırlatma yolculuğu.
Ve o koza sürecinden geçerken ona eşlik etmek.
Ne onun yerine çıkmak.
Ne süreci hızlandırmak.
Ne de "şunu yapmalısın" demek.
Sadece yanında olmak.
Çünkü bazı dönüşümler zorlanarak olmaz.
Bazı süreçler hızlandırılamaz.
Ve her dönüşümün kendi zamanı vardır.
Tıpkı kelebeğin kozasını kendi gücüyle açmak zorunda olması gibi...
Çünkü o mücadele, onun kanatlarını güçlendirir.
Koçluk da tam burada başlıyor:
Birinin yerine yürümek değil; onun kendi yolunu görebileceği ışığı tutmak.
Bugün kendime şu soruyu soruyorum:
Ben insanların hayatında çözüm sunan biri miyim, yoksa onların kendi dönüşümünü fark etmesine alan açan biri mi?
Belki sen de bugün kendine aynı soruyu sorabilirsin.
Çünkü bazen hayatı değiştiren şey cevaplar değil, sorulardır.
Yorumlar